.

Những bất cập trong công tác quản lý, bảo vệ môi trường

Cập nhật lúc 05:30, Thứ Tư, 25/04/2012 (GMT+7)

Trong những năm qua, công tác quản lý và bảo vệ môi trường trên địa bàn tỉnh đã có những chuyển biến tích cực. Các ngành và địa phương ngoài thực hiện đúng các quy định về phân cấp quản lý còn có sự phối hợp khá tốt trong công tác quản lý, bảo vệ  môi trường.

Tuy nhiên, công tác quản lý Nhà nước về lĩnh vực môi trường vẫn còn những hạn chế cần phải tháo gỡ. Cụ thể việc ban hành cơ chế chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ, sử dụng năng lượng sạch, thân thiện môi trường chưa kịp thời. Theo đánh giá của Sở Tài nguyên và Môi trường (TN&MT), mặc dù công tác bảo vệ môi trường là vấn đề cấp bách nhưng các qui định của pháp luật về bảo vệ môi trường vẫn còn thiếu, chưa đồng bộ. Kinh phí đầu tư cho công tác bảo vệ môi trường đã được tỉnh quan tâm nhưng chưa đáp ứng được yêu cầu thực tế. Nhiều dự án về bảo vệ môi trường triển khai chậm, việc quản lý khai thác các nguồn tài nguyên thiên nhiên chưa hợp lý. Bên cạnh đó, việc đầu tư nguồn nhân lực, phương tiện, thiết bị cho công tác bảo vệ môi trường còn thiếu và yếu, chưa kể chế tài xử phạt liên quan đến vi phạm về môi trường chưa đủ mạnh dẫn đến nhiều cá nhân, đơn vị tái vi phạm nhiều... Công tác quản lý, xử lý chất thải công nghiệp, chất thải nguy hại, rác thải sinh hoạt, xử lý nước thải còn bất cập. Hiện nay tỉnh vẫn chưa có khu xử lý riêng đối với chất thải công nghiệp, chất thải nguy hại. Nhiều công trình xử lý rác thải, nước thải đô thị, bãi rác sinh hoạt tại các đô thị, khu dân cư chưa được quan tâm đầu tư, xử lý đúng mức nên hiện nay nhiều địa phương đã để xảy ra tình trạng các khu chứa rác gây ô nhiễm môi trường như: Cẩm Phả, Uông Bí...

Sự phát triển kinh tế, quá trình đô thị hoá với tốc độ nhanh và hoạt động khai thác, chế biến than với sản lượng ngày càng tăng đang làm quá tải hệ thống kết cấu hạ tầng, trong khi các công trình xử lý ô nhiễm môi trường chưa được đầu tư đồng bộ đã gây tác động xấu đến môi trường. Chưa kể với tốc độ xây dựng và phát triển của các nhà máy nhiệt điện, xi măng đang biến tỉnh ta thành trung tâm sản xuất nhiệt điện, xi măng lớn của cả nước đã gây ảnh hưởng rất lớn về môi trường. Theo tính toán của cơ quan chuyên môn, một nhà máy xi măng có công suất 2 triệu tấn/năm sẽ thải ra môi trường xấp xỉ 1 triệu m3 khí độc hại/năm.    

Thiếu các khu vực tập trung, xử lý đúng quy chuẩn nên rác thải chất đống trên vỉa hè gây ô nhiễm môi trường. (Ảnh chụp trước trụ sở UBND phường Vàng Danh (Uông Bí)).
Thiếu các khu vực tập trung, xử lý đúng quy chuẩn nên rác thải chất đống trên vỉa hè gây ô nhiễm môi trường. (Ảnh chụp trước trụ sở UBND phường Vàng Danh (Uông Bí)).

Trong lĩnh vực quản lý, hoạt động khai thác khoáng sản và tài nguyên nước cũng bộc lộ nhiều bất cập. Mặc dù Luật Khoáng sản đã có hiệu lực từ 1-7-2011 nhưng đến nay vẫn còn thiếu văn bản quy định chi tiết hướng dẫn thi hành luật dẫn đến khó cho các cơ quan chức năng trong quá trình thực thi pháp luật về khoáng sản. Chưa kể chế tài xử lý đối với các hoạt động khai thác, vận chuyển và tiêu thụ than trái phép chưa đủ mạnh, chưa có sự phối hợp chỉ đạo chặt chẽ có hiệu quả của các địa phương giáp ranh với tỉnh Quảng Ninh về kiểm tra, xử lý, giải toả các bến bãi, chế biến trái phép, các trường hợp kinh doanh than không đủ điều kiện. Và mức thu phí bảo vệ môi trường trong khai thác khoáng sản như hiện nay chưa đáp ứng được yêu cầu cải tạo, khắc phục suy thoái, ô nhiễm môi trường do hoạt động khai thác, chế biến tiêu thụ than gây ra.    

Đối với lĩnh vực quản lý tài nguyên nước, cũng đã bộc lộ nhiều bất cập. Đến thời điểm hiện nay, tổng lượng nước thải của các đơn vị ngành Than được xử lý đạt qui chuẩn mới đạt 47%, số còn lại chỉ được xử lý sơ bộ bằng phương pháp lắng lọc cơ học, hoặc chưa xử lý. Qua tìm hiểu được biết khối lượng đầu tư các công trình xử lý nước thải mỏ rất lớn, do vậy ngành Than mới quan tâm tới xử lý nước thải từ hoạt động khai thác than hầm lò, lộ thiên, còn các nguồn thải khác từ các sân công nghiệp, khu vực chế biến, kho bãi chứa than, các khâu dịch vụ, phụ trợ chưa được quan tâm xử lý. Đây là nguyên nhân dẫn đến các sông suối và mương thoát nước xung quanh khu vực có hoạt động khai thác, chế biến than bị ô nhiễm, ảnh hưởng đến đời sống của người dân. Qua kiểm tra các cơ quan chức năng đã phát hiện một số đơn vị có hoạt động khai thác tài nguyên nước, xả nước thải vào nguồn nước nhưng chưa làm thủ tục cấp phép. Riêng về quản lý nước thải sinh hoạt, hiện TP Hạ Long có 4 trạm xử lý nước thải sinh hoạt được đưa vào hoạt động, còn lại toàn bộ lượng nước thải sinh hoạt của các đô thị trong tỉnh mới chỉ được xử lý sơ bộ bằng bể phốt, bể tự hoại. Nước thải sinh hoạt của các hộ gia đình được xả thẳng ra môi trường không qua xử lý vẫn còn phổ biến ở hầu hết các khu đô thị, điều này đang gây khó khăn cho công tác quản lý Nhà nước về kiểm soát hoạt động xả nước thải.

Để công tác quản lý bảo vệ môi trường phát huy được hiệu quả, ngoài việc phải quan tâm đầu tư đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu các địa phương cần phải đẩy mạnh công tác thanh kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm các đơn vị vi phạm. Đối với các đơn vị khai thác than, đá, sản xuất xi măng, nhiệt điện yêu cầu phải lắp đặt thiết bị quan trắc tự động, hệ thống phun sương kiểm soát bụi, khí thải làm giảm đến mức thấp nhất lượng bụi phát tán vào môi trường. Đồng thời phải có hình thức thu phí phát thải đối với các cơ sở có phát sinh lượng khí thải lớn như nhiệt điện, xi măng để nâng cao trách nhiệm, ý thức bảo vệ môi trường cho cộng đồng và tạo nguồn lực cho công tác bảo vệ môi trường.

Trong lĩnh vực quản lý tài nguyên nước, cần thiết phải xây dựng các trạm xử lý nước thải đạt quy chuẩn. Đặc biệt phải khẩn trương thực hiện công tác quy hoạch bảo vệ môi trường tổng thể cho vùng than trên nguyên tắc quản lý ô nhiễm ngay từ đầu nguồn, đảm bảo toàn bộ nước thải đều được xử lý đạt tiêu chuẩn, quy chuẩn cho phép trước khi thải ra môi trường.

Bảo An

,
.
.
.
.
.