Nhân ngày sức khoẻ tâm thần thế giới 10/10

Giải pháp phòng ngừa tự tử

Thứ Năm, 10/10/2019, 12:02 [GMT+7]
.
.

Chủ đề Ngày Sức khỏe tâm thần thế giới 10/10 năm nay là “Phòng ngừa tự sát - Prevention suicide” nhằm nâng cao nhận thức của dân về vấn đề tự sát.

Kiểm tra sức khoẻ tâm thần cho bệnh nhân tại Bệnh viện Bảo vệ sức khoẻ tâm thần tỉnh.
Kiểm tra sức khoẻ tâm thần cho bệnh nhân tại Bệnh viện Bảo vệ sức khoẻ tâm thần tỉnh.

Theo số liệu của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), cứ mỗi 40 giây trên thế giới lại có một người tự sát (tự tử); mỗi năm, khoảng 800.000- 1 triệu người chết vì tự sát (nhiều hơn số người chết vì sốt rét hoặc ung thư vú, do chiến tranh), 10-20 triệu vụ tự sát không thành.

Qua nghiên cứu ở Việt Nam nói chung, trên địa bàn Quảng Ninh nói riêng, cho thấy, các hóa chất dùng trong nông sản như thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ, thuốc diệt chuột, thường được dùng để tự sát. Hiện nay, tự sát là một vấn đề sức khỏe công cộng toàn cầu, diễn ra ở mọi lứa tuổi, giới tính và khu vực.

Căn nguyên phổ biến nhất dẫn tới tự tử là do trầm cảm, sang chấn tâm lý, áp lực trong cuộc sống, học tập; lạm dụng và nghiện rượu, ma túy; các rối loạn tâm thần khác... Trầm cảm là bệnh lý chuyên khoa tâm thần, đứng hàng thứ hai về gánh nặng bệnh tật, chỉ sau bệnh lý tim mạch. Tại Việt Nam, trầm cảm chiếm tỷ lệ gần 4% dân số, mỗi năm có khoảng 36.000-40.000 người tự sát do mắc trầm cảm. Trong khi đó, phần lớn các trường hợp tự sát được cấp cứu tại các bệnh viện đa khoa lại không được khám và tư vấn về sức khỏe tâm thần.    

Hiện nay, một bộ phận giới trẻ Việt Nam có những suy nghĩ tiêu cực và biểu hiện lệch lạc về đạo lý, truyền thống. Khi vấp phải những khó khăn, bế tắc trong cuộc sống thường tìm đến cái chết để giải quyết vấn đề, do đó, cần đặc biệt chú ý đến đối tượng này.

Tự sát là vấn đề có thể phòng tránh được. Tuy nhiên, những người xung quanh lại chưa có đủ kỹ năng để phát hiện, ngăn chặn ý định này. Nhiều người tự tử không thành cho biết, họ cảm thấy cô đơn ngay chính giữa những người thân yêu của mình, bị cô lập, mất phương hướng trong cuộc sống. Những dấu hiệu cảnh báo sớm một người có ý định tự tử thường là: Thay đổi tâm trạng, cảm thấy tuyệt vọng, bế tắc; thu mình, tự cô lập, không quan tâm đến các hoạt động vui chơi; có những hành vi liều lĩnh, đột ngột; suy nghĩ và nói về cái chết, nói lời chia tay với gia đình, bạn bè; lạm dụng rượu và chất gây nghiện...

Để phòng ngừa tự sát, cần giúp mọi người biết cách đối mặt và vượt qua những khó khăn, nhất là ở trẻ em và thanh thiếu niên, bởi đây là lứa tuổi còn bồng bột, bộc phát trong hành vi ứng xử. Cần xây dựng các mối quan hệ gia đình, thầy trò, bạn bè trên tinh thần cởi mở, giao tiếp tốt và bình đẳng. Đồng thời giúp giới trẻ nhìn nhận, cảm nhận, lắng nghe được mọi việc xung quanh theo hướng tích cực và biết cách giải quyết các vấn đề gặp phải. Việc tầm soát các rối loạn tâm thần, đặc biệt phát hiện sớm và điều trị kịp thời bệnh trầm cảm là rất quan trọng trong phòng ngừa tự sát.

Các cấp, ngành cần quan tâm, đầu tư cho lĩnh vực sức khỏe tâm thần một cách đúng mức, nhất là về cơ sở vật chất, trang thiết bị, thu hút bác sĩ về công tác. Cần tăng cường công tác truyền thông để người dân hiểu biết rõ về bệnh lý tâm thần, cũng như tránh sự phân biệt kỳ thị với người bệnh tâm thần.

 Vũ Minh Hạnh

(Bệnh viện Bảo vệ sức khỏe tâm thần tỉnh)

.
.
.
.
.
.
.
.