Xây dựng bản văn hóa người Tày ở Bản Cáu: Còn nhiều khó khăn

Thứ Sáu, 10/05/2019, 11:50 [GMT+7]
.
.

Phương án triển khai xây dựng mô hình Bản Văn hóa người Tày tại thôn Bản Cáu, xã Lục Hồn của UBND huyện Bình Liêu được coi là cơ hội thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, cải thiện đời sống của người dân trên địa bàn. Tuy nhiên, nếu Bản Cáu không khắc phục được những tồn tại hiện có thì mục tiêu trên sẽ khó đạt được.

Bản Cáu có không gian khoáng đạt, phong cảnh thanh bình, hữu tình
Bản Cáu có không gian khoáng đạt, phong cảnh thanh bình, hữu tình.

Bản Cáu nằm ở trung tâm xã Lục Hồn, không gian thanh bình, khoáng đạt; trên địa bàn có đình Lục Nà, ngôi đình duy nhất của toàn huyện Bình Liêu; vị trí thôn thuận lợi kết nối giao thông với trung tâm huyện và các xã lân cận. Đặc biệt Bản Cáu là nơi lưu giữ đậm nét văn hóa người Tày với 95% số hộ đều là người dân tộc Tày, có lịch sử sinh sống, an cư lạc nghiệp, sản xuất lâu đời. Hiện các gia đình còn gìn giữ và duy trì khá tốt một số sinh hoạt văn hóa chính...

Mặc dù có thuận lợi như trên, nhưng Bản Cáu vẫn có cái khó là hiện không ít các nét đẹp văn hóa do nhiều nguyên nhân đã bị mai một. Đơn cử như văn hóa ẩm thực, trang phục, hiện hầu hết các gia đình vẫn biết nấu các món ăn truyền thống như xôi đỏ, khau nhục, tráng bánh phở… hay có thể thêu tay, cắt may trang phục người Tày, nhưng chỉ dịp lễ, tết người dân mới thể hiện. Đa số lớp người trẻ tuổi trong thôn ngày càng ít nấu các món ăn hay mặc các trang phục truyền thống bởi thích sự tiện lợi trong văn hóa ăn mặc của người Kinh.

Trước đây 100% hộ gia đình người Tày trong thôn đều xây nhà theo kiến trúc cổ truyền (nhà sàn, tường gạch đất), nhưng độ bền, kiên cố của nhà không cao, mỹ quan không đẹp và hiện đại nên nhiều năm qua đã thay thế bằng kiến trúc nhà bê tông cốt thép. Theo khảo sát của xã Lục Hồn, hiện toàn thôn Bản Cáu chỉ có 7 ngôi nhà theo kiến trúc nhà cổ truyền người Tày và đều đang ở tình trạng sập sệ, xuống cấp, để hoang hoặc sử dụng làm kho chứa đồ... chứ không có người ở. Chính bởi vậy kiến trúc nhà ở truyền thống của các hộ dân Bản Cáu có thể nói là hiện không giữ được như cũ.

Hiện toàn thôn còn 7 nếp nhà xây dựng theo kiến trúc cổ của người Tày tuy nhiên đại đa số đã xuống cấp
Thôn Bản Cáu hiện còn 7 nếp nhà xây dựng theo kiến trúc cổ của người Tày, nhưng đa số đã bị xuống cấp.

Để khắc phục tình trạng này, theo ông Trần Văn Miền, Phó Chủ tịch UBND xã Lục Hồn, cần phải có hướng phục dựng lại. Tuy nhiên, hiện chưa có phương án phục dựng như thế nào, huyện sẽ đầu tư làm điểm một số công trình để trình diễn hay vận động người dân quay lại xây dựng nhà theo kiến trúc cổ truyền để ở. Nếu chọn phương án vận động nhân dân thì đây cũng là một điều khó bởi qua thăm dò ý kiến thì hầu hết các hộ dân thích sự bền vững, thuận tiện của kiến trúc nhà hiện đại hơn.

Mặc dù trên địa bàn Bản Cáu có đình Lục Nà, địa điểm tín ngưỡng quan trọng của cả huyện, tuy nhiên các sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng của người dân trong thôn Bản Cáu lại không phải ở tại đình mà hầu hết tổ chức tại gia. Bà Lý Thị Hoàng, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Bản Cáu, cho biết: Trong những năm qua, mặc dù đã có sự vận động, hướng dẫn của chính quyền, nhưng mỗi năm người dân chỉ tham gia lễ hội đình một lần vào dịp đình mở hội và cũng chỉ với tư cách người xem, chơi hội là chính chứ chưa thực sự tham gia vào các hoạt động phần lễ, thể hiện là chủ nhân của ngôi đình.

Trong hoạt động văn nghệ dân gian, hiện nhiều hộ gia đình trong thôn yêu thích và có khả năng hát then, chơi đàn tính, tuy nhiên lâu nay Bản Cáu không gắn kết, tạo thành phong trào văn nghệ này. Toàn xã Lục Hồn hiện có một CLB hát then, hạt nhân của CLB đều là người dân của các thôn bản khác, không phải của Bản Cáu.

Trên địa bàn thôn có đình Lục Nà, công trình tín ngưỡng quan trọng của huyện Bình Liêu tuy nhiên các hoạt động văn hóa tín ngưỡng diễn ra tại định hiện rất hạn chế
Đình Lục Nà, công trình tín ngưỡng quan trọng của huyện Bình Liêu tại thôn Bản Cáu.

Một hạn chế quan trọng khác của Bản Cáu là nếp sinh hoạt của người dân chưa văn minh, nhất là trong vấn đề giữ vệ sinh môi trường. Trong thôn vẫn còn nhiều hộ gia đình bố trí các công trình nhà ở, bếp, vệ sinh thiếu khoa học, chuồng trại chăn nuôi gia súc, gia cầm ở gần nhà ở… Các tuyến đường trục thôn, xóm đã được bê tông hóa, nhưng hai bên đường cỏ mọc um tùm, nhiều đoạn tập kết rác thải sinh hoạt trông rất mất mỹ quan.

Từ những hạn chế trên cho thấy để hiện thực hóa mô hình Bản Văn hóa người Tày, thôn Bản Cáu phải khắc phục những hạn chế đang có. Bên cạnh đó, huyện Bình Liêu cần phải chủ động đầu tư cũng như thu hút được sự hưởng ứng, chung tay của người dân

Việt Hoa

Tin liên quan

.
.
.
.
.
.
.
.