Sẵn sàng đột phá về "chất"

Thứ Bảy, 07/01/2017, 04:28 [GMT+7]
.
.

Sau những thành công của giai đoạn đầu triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới 2011-2015, Quảng Ninh tự tin bước vào giai đoạn chuyển biến mạnh mẽ về “chất” của nông thôn mới, nông thôn tiên tiến và nông thôn kiểu mẫu. Giai đoạn 2017-2020, tỉnh đã xác định mục tiêu là tập trung nâng cao thu nhập cho người dân, để thấy rõ cái “chất” của nông thôn mới.

Trồng cây ăn quả đã đem lại thu nhập cao cho nông dân Quảng Ninh. Trong ảnh: Vườn cam của gia đình anh Dương Văn Ký, thôn An Biên, xã Thuỷ An, TX Đông Triều.
Trồng cây ăn quả đã đem lại thu nhập cao cho nông dân Quảng Ninh. Trong ảnh: Vườn cam của gia đình anh Dương Văn Ký, thôn An Biên, xã Thuỷ An, TX Đông Triều.

Quan điểm điều hành mới
Nếu như ở giai đoạn 2011-2015, tỉnh Quảng Ninh tập trung chỉ đạo, thực hiện tạo bộ mặt về cơ sở vật chất cho khu vực nông thôn, tạo động lực cho xây dựng nông thôn mới, bước sang giai đoạn 2016-2020, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ đã chỉ đạo xây dựng nông thôn mới theo hướng chuyển từ lượng sang chất, bảo đảm thường xuyên, liên tục và lâu dài, xây dựng các xã đạt “chuẩn” nông thôn mới theo thực chất của các tiêu chí, tiến tới xây dựng nông thôn kiểu mẫu. Theo đó, nhất quán quan điểm, xác định người dân là chủ thể, trực tiếp thực hiện và được thụ hưởng - đầu tư của doanh nghiệp là động lực - nhà nước giữ vai trò định hướng, hỗ trợ. Tỉnh, huyện xác định cụ thể mục tiêu, lộ trình đạt chuẩn cho từng xã, huyện, đồng thời, chỉ đạo tập trung, dứt điểm, không dàn đều. Nguồn lực sẽ ưu tiên phát triển sản xuất gắn với tái cơ cấu ngành nông nghiệp, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn, thông qua việc xây dựng và chuyển giao nhân rộng các mô hình sản xuất để đưa cơ chế, chính sách vào thực tiễn. Đồng thời tập trung thực hiện các giải pháp phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc, miền núi, biên giới, hải đảo; hỗ trợ 22 xã, 11 thôn đặc biệt khó khăn, 3 xã biên giới xây dựng và hoàn thiện công trình hạ tầng thiết yếu, phục vụ đời sống văn hoá xã hội cho đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi nhằm đưa các xã, thôn ra khỏi diện đặc biệt khó khăn, hoàn thành mục tiêu Chương trình 135.

Bên cạnh đó, tỉnh tập trung chỉ đạo các cấp, ngành và địa phương triển khai đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhân dân bố trí sắp xếp lại nơi ăn ở, các công trình vệ sinh, chuồng trại chăn nuôi đảm bảo vệ sinh, ngăn nắp, sạch sẽ; chung tay cải tạo cảnh quan, đường làng ngõ xóm và các công trình công cộng khang trang sạch đẹp; xây dựng và nhân rộng các mô hình văn hoá lành mạnh, văn minh, xoá bỏ các hủ tục lạc hậu; mô hình tự quản bảo vệ an ninh trật tự xã hội ở thôn, xóm; xây dựng hương ước nêu cao tính tự giác, đoàn kết của nông dân.

Thu nhập người dân - “chất” của nông thôn mới
Kết thúc giai đoạn 2011-2015 tỉnh Quảng Ninh đã có 19/111 xã và 2/13 đơn vị cấp huyện đạt chuẩn nông thôn mới. Để tiếp tục duy trì và nâng cao hơn chất lượng các tiêu chí, các địa phương đã xây dựng kế hoạch nâng cao chất lượng tiêu chí ở các xã đạt chuẩn bước đầu có kết quả tích cực. Trong đó đặc biệt chú trọng, tập trung chỉ đạo thực hiện các giải pháp trọng tâm để nâng cao thu nhập cho người dân, tạo sự đột phá cho giai đoạn chuyển về “chất” của nông thôn mới. Theo đó, đối với vùng dân tộc, miền núi, biên giới, nhất là đối với các xã, thôn đặc biệt khó khăn, tỉnh chỉ đạo cơ quan chức năng xây dựng Đề án “Nhiệm vụ, giải pháp thực hiện đưa các xã, thôn ra khỏi diện đặc biệt khó khăn, hoàn thành mục tiêu Chương trình xây dựng 135 giai đoạn 2016-2020 trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh”; Đề án “Xây dựng các điểm dân cư tập trung, bố trí việc làm cho đồng bào dân tộc thiểu số ở khu vực biên giới, bảo vệ và phát triển rừng vành đai trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đến năm 2020”. Đồng thời, đề nghị cộng đồng doanh nghiệp tiếp tục chung tay với tỉnh trong hỗ trợ đầu tư cho các xã, thôn đặc biệt khó khăn như: Đầu tư công trình hạ tầng, hỗ trợ sản xuất, bao tiêu sản phẩm nông nghiệp; xây dựng, đầu tư trang thiết bị cho các trường học, trạm y tế... Từ thực tiễn của tỉnh, trong quá trình triển khai thực hiện Đề án không áp dụng cứng nhắc theo các tiêu chí của Trung ương, mà đảm bảo phù hợp với đặc điểm, điều kiện cụ thể và tình hình thực tiễn tại mỗi thôn, xã.

Để người dân có tư liệu sản xuất, ổn định cuộc sống, an tâm bám trụ bảo vệ biên giới, tỉnh cũng đã phối hợp với Quân khu 3 triển khai bàn giao đất rừng của Đoàn Kinh tế - Quốc phòng 327 về cho các địa phương quản lý, chỉ đạo các địa phương khẩn trương hoàn thành công tác đo đạc bản đồ địa chính để làm cơ sở giao đất, giao rừng cho người dân ổn định sản xuất. Đối với các vùng nông thôn đồng bằng, tỉnh tiếp tục chỉ đạo các địa phương tổ chức tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện tích tụ đất đai theo phương thức “dồn điền, đổi thửa”, tham gia cổ phần với các doanh nghiệp thông qua việc góp vốn, lao động, tư liệu sản xuất (đất đai). Đồng thời trực tiếp sản xuất và hưởng lợi nhuận, đảm bảo dân chủ, bình đẳng, phù hợp với quy định của pháp luật hoặc doanh nghiệp thuê lại đất của nông dân và nông dân trực tiếp tham gia sản xuất, để người nông dân từng bước trở thành công nhân nông nghiệp. Cùng với đó, tỉnh sẽ điều chỉnh và ban hành các chính sách khuyến khích phát triển hàng hoá nông nghiệp tập trung trên địa bàn giai đoạn 2017-2020; quy định một số cơ chế tài chính khuyến khích, hỗ trợ các tổ chức, cá nhân trong hoạt động khoa học và công nghệ; thông qua nhu cầu chuyển mục đích sử dụng đất lúa, đất rừng đặc dụng, rừng phòng hộ để thực hiện các dự án phát triển kinh tế - xã hội.

Tiếp tục thúc đẩy phong trào khởi nghiệp, đổi mới tổ chức sản xuất trong nông nghiệp, tỉnh sẽ có cơ chế khuyến khích phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ, các loại hình liên kết doanh nghiệp - nông dân, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp đầu tư sản xuất hoặc liên kết với nông dân tổ chức sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm nông sản. Củng cố và nâng cao hiệu quả hoạt động của các mô hình kinh tế tập thể; thành lập mới các hợp tác xã chuyên ngành, các tổ hợp tác trong lĩnh vực nông nghiệp, dịch vụ; đảm bảo 100% hợp tác xã chuyên ngành tham gia các chuỗi liên kết cung ứng vật tư, sản xuất, tiêu thụ nông sản; tăng cường công tác khuyến nông. Đồng thời, phát triển đa dạng hoá ngành nghề nông thôn, bảo tồn và phát triển làng nghề gắn với phát triển du lịch sinh thái. Tỉnh đã chỉ đạo cơ quan chức năng chủ trì phối hợp với các địa phương thống kê số lượng người ở độ tuổi lao động và nhu cầu việc làm, đặc biệt là ở các vùng nông thôn, miền núi, biên giới, dân tộc thiếu số để đề xuất giải pháp hướng nghiệp và dạy nghề phù hợp, khả thi đối với từng nhóm đối tượng.

Ngọc Lan

Để nông thôn đổi thay

Chủ tịch UBND TX Đông Triều, Hà Hải Dương: “Đẩy mạnh phát triển vùng sản xuất tập trung”
Năm 2016, Đông Triều đã huy động được 446 tỷ đồng cho chương trình xây dựng NTM, trong đó, ngân sách chiếm khoảng 6,7%; vốn lồng ghép, vốn tín dụng, vốn của doanh nghiệp... chiếm 65,5%; vốn huy động trong dân là 27,8%. Trong năm qua, thị xã đã đầu tư hơn 7.300 tấn xi măng để phát triển hạ tầng, thực hiện 250 công trình; dành trên 11 tỷ đồng để hỗ trợ xi măng, thực hiện công tác dồn điền, đổi thửa, đầu tư hỗ trợ giống cho vùng sản xuất giống lúa chất lượng cao. Thực hiện đề án tái cơ cấu nông nghiệp, Đông Triều đã chỉ đạo được 36 vùng sản xuất tập trung với 845ha. Trong đó, trồng trọt 33 vùng với diện tích trên 600ha gắn với 440 hộ, thuỷ sản 3 vùng với 246ha với 331 hộ. Tập trung cho chương trình sản xuất chuỗi sản phẩm và chương trình OCOP với những mô hình phát triển HTX rất tốt, điển hình như HTX Hoa Phong. Thị xã đã cùng với các ngân hàng tích cực vào cuộc nhằm tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy nguồn vốn vay về với nông nghiệp, nông thôn, coi đây là một trong những nguồn lực quan trọng phục vụ vùng sản xuất tập trung. Mục tiêu giai đoạn 2016-2020 của TX Đông Triều là xây dựng 138 thôn đạt chuẩn các tiêu chí nông thôn mới, nông thôn kiểu mẫu, với phương châm “lấy công nghiệp, dịch vụ thúc đẩy nông nghiệp; lấy thành thị dẫn dắt nông thôn” và “cộng đồng dân cư ở nông thôn là chủ thể chương trình”.

Chủ tịch UBND huyện Hải Hà, Nguyễn Mạnh Cường: “Đầu tư hạ tầng, thúc đẩy phát triển sản xuất”
Huyện Hải Hà có 15 xã và 1 thị trấn, trong đó có 15 xã triển khai đồng loạt về chương trình xây dựng NTM với 106 thôn, bản, khu phố. Sau 5 năm triển khai thực hiện chương trình, tình hình KT-XH của huyện đã có chuyển biến mạnh mẽ; kết cấu hạ tầng KT-XH được quan tâm; diện mạo nông thôn, đô thị ngày một đổi mới khang trang. Đến nay, đã cứng hoá được 300/550km đường giao thông, đạt 54,5%; cứng hoá được 98/375km kênh mương, đạt 26%; có 8/15 xã đạt cơ sở vật chất văn hoá, bằng 53,3%... Năm 2016, Hải Hà có thêm 3 sản phẩm được tham gia vào chương trình OCOP, tăng số sản phẩm tham gia chương trình OCOP của huyện lên 15 sản phẩm. Để triển khai thực hiện có hiệu quả chương trình xây dựng NTM, huyện Hải Hà đề nghị với tỉnh ban hành cơ chế phân bổ vốn năm 2017, trong đó, ưu tiên dành 30% nguồn vốn nông thôn mới đầu tư hạ tầng phát triển sản xuất cho các thôn khó khăn không thuộc các xã, thôn đặc biệt khó khăn. Đề nghị Ban Xây dựng NTM tỉnh chỉ đạo sớm ban hành hướng dẫn phân bổ vốn NTM năm 2017 để huyện chủ động phân bổ thực hiện; sớm có cơ chế hỗ trợ xây dựng thôn kiểu mẫu, vườn kiểu mẫu...

Bí thư Huyện uỷ Hoành Bồ, Nguyễn Thị Hạnh: “Xây dựng 1 thôn, xã chuẩn NTM để làm điểm”
Triển khai thực hiện chương trình xây dựng NTM, thời gian qua, huyện Hoành Bồ đã huy động cả hệ thống chính trị, người dân cùng tham gia thực hiện. Năm 2017, huyện xây dựng mục tiêu, lộ trình cho từng xã để tập trung nguồn lực hoàn thành dứt điểm các chỉ tiêu, tiêu chí trong chương trình. Đặc biệt, hỗ trợ các hộ nghèo phát triển sản xuất, vươn lên thoát nghèo bền vững. Trọng tâm trong thực hiện chương trình NTM của huyện năm 2017 là thúc đẩy kinh tế quy mô hộ gia đình. Mỗi xã xây dựng 1 thôn NTM chuẩn để làm mẫu cho các thôn khác học tập kinh nghiệm; trong mỗi thôn xây dựng 10 hộ gia đình tiên phong trong cải tạo vườn tược, phát triển quy mô kinh tế hộ gia đình, đặc biệt tiếp cận với nhóm hộ nghèo và hộ cận nghèo. Tiến tới, cũng sẽ xây dựng điểm 1 xã đạt chuẩn NTM để các xã khác học tập. Cùng với đó, trong thực hiện chương trình xây dựng NTM, huyện tiếp tục huy động đa dạng hoá các nguồn lực, tập trung mở rộng các vùng sản xuất chuyên canh, phát triển mô hình kinh tế trang trại, gia trại...

Chủ tịch Hội Nông dân, Vũ Thành Long: “Liên kết sản xuất, tiến tới thành lập các HTX tiêu biểu”
Thời gian qua, Hội Nông dân tỉnh đã làm việc với một số tổ chức quốc tế để tiến hành khảo sát các mô hình liên kết sản xuất, lựa chọn mô hình có thể đưa vào  thành lập các HTX tiêu biểu của tỉnh. Tuy nhiên, qua khảo sát cho thấy, số các mô hình liên kết sản xuất nói chung, HTX sản xuất nông nghiệp nói riêng hoạt động chưa hiệu quả. Đây là vấn đề thách thức vì sản xuất mà không đi vào liên kết thì rất khó phát triển. Hội Nông dân cũng đã xây dựng, triển khai nhiều hoạt động nhằm thúc đẩy liên kết sản xuất trong nông nghiệp như: Thành lập 33 CLB theo ngành, nghề và 50 tổ hợp tác; bước đầu, chọn 5 mô hình để thành lập các HTX tiêu biểu của tỉnh như: Hội na dai Đông Triều, thanh long Uông Bí, cam Vạn Yên (Vân Đồn), hàu Vân Đồn, rau Hà Tân (Quảng Yên)... Qua học tập kinh nghiệm tại các địa phương trong nước cho thấy, nếu đầu tư chuyên sâu thì việc liên kết sản xuất và thành lập các HTX tiêu biểu có thể phát triển được. Thiết nghĩ, các địa phương cần quan tâm, thành lập và nâng cao hiệu quả hoạt động của các HTX, nhất là ở vùng quy hoạch tập trung gắn với sản xuất theo quy trình an toàn, hướng tới xây dựng chuỗi giá trị.

Hồng Nhung

 

.
.
.
.
.
.
.
.