Liên kết trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm ba kích

Thứ Tư, 07/04/2021, 07:35 [GMT+7]
.
.

Năm 2020 là năm thứ 3 Quảng Ninh triển khai Dự án "Xây dựng mô hình liên kết sản xuất, bảo quản, chế biến và tiêu thụ dược liệu tại 6 tỉnh khu vực miền núi phía Bắc, giai đoạn 2018-2020" do Trung tâm Khuyến nông quốc gia (Bộ NN&PTNT) xây dựng. Dự án được giao cho các trung tâm khuyến nông các tỉnh thực hiện. Trong đó, cây ba kích là đối tượng được Trung tâm Khuyến nông tỉnh lựa chọn để triển khai mô hình tại huyện Ba Chẽ.

Trung tâm Khuyến nông tỉnh hỗ trợ phân bón cho các hộ dân tham gia dự án.
Trung tâm Khuyến nông tỉnh hỗ trợ phân bón cho các hộ dân tham gia dự án.

Với điều kiện tự nhiên đặc thù, huyện miền núi Ba Chẽ có nguồn cây dược liệu bản địa đa dạng và giá trị cao, trong đó có cây ba kích. Từ năm 1980, cây ba kích đã được người dân địa phương phát hiện, thu hái và thương mại hóa. Sau đó, nhận thấy nhu cầu về cây dược liệu này càng cao, cây ba kích được huyện Ba Chẽ phát triển bằng mô hình nhân giống ở giai đoạn 2006-2007, đến năm 2012 được khuyến khích, hỗ trợ trồng với những cơ chế đặc thù. Giai đoạn này nổi lên là mô hình phát triển với quy mô lớn nhất thuộc về HTX Toàn Dân, đạt trên 100ha. Tuy nhiên, đến năm 2015 do thiên tai, mưa lũ, diện tích trồng cây ba kích của HTX Toàn Dân bị chết, suy giảm khá nhiều.

Để phát huy lợi thế về tự nhiên của địa phương, tạo động lực cho người dân trồng ba kích, năm 2018, Trung tâm Khuyến nông tỉnh đã triển khai mô hình liên kết sản xuất, bảo quản, chế biến và tiêu thụ dược liệu với quy mô 20ha, 45 hộ dân tham gia trên địa bàn xã Thanh Lâm. Tham gia Dự án, các hộ dân được hỗ trợ 2.000 cây giống/ha để trồng mới, hỗ trợ phân bón, tập huấn kỹ thuật chăm sóc cây, phòng trừ sâu bệnh hại.

Đoàn công tác của Bộ NN&PTNT kiểm tra mô hình trồng cây ba kích ở xã Thanh Lâm (huyện Ba Chẽ), tháng 9/2020.
Đoàn công tác của Bộ NN&PTNT kiểm tra mô hình trồng cây ba kích ở xã Thanh Lâm (huyện Ba Chẽ), tháng 9/2020.

Qua 3 năm triển khai, kết quả ban đầu của Dự án được các hộ dân, chính quyền địa phương đánh giá cao. Cây giống đảm bảo, cho tỷ lệ sống cao (đạt trên 90%), sinh trưởng, phát triển tốt, chưa thấy sâu bệnh hại xuất hiện. Theo tính toán của Trung tâm Khuyến nông tỉnh, sau 5 năm, 20ha trồng mới sẽ cho thu hoạch khoảng 7 tấn củ ba kích. Để xây dựng, phát triển các mối liên kết gắn sản xuất và tiêu thụ nông sản, giúp nông dân nâng cao thu nhập, ổn định đời sống sản xuất, đầu năm 2020, Trung tâm Khuyến nông tỉnh đã phối hợp với UBND xã Thanh Lâm và Công ty TNHH MTV Dịch vụ Thương mại Thăng Long (TP Uông Bí) để ký kết hợp đồng liên kết tiêu thụ nông sản hàng hóa. Theo hợp đồng đã ký kết, cây ba kích có thể cho thu hoạch vào năm 2023, Công ty sẽ bao tiêu toàn bộ số lượng củ ba kích với giá mua 150.000 đồng/kg.

Bà Nịnh Cắm Sáng (thôn Đồng Loóng, xã Thanh Lâm) cho biết: Tham gia tập huấn, gia đình đã nắm vững được cách trồng cây ba kích đảm bảo đúng quy trình kỹ thuật, không sử dụng thuốc trừ cỏ khi làm đất. Việc trồng cây ba kích xen canh dưới tán rừng, dưới tán cây trà hoa vàng cũng giúp cho nông dân có thể “lấy ngắn nuôi dài” trong thời gian 5 năm để chờ thu hoạch củ ba kích. Đặc biệt, việc ký kết hợp đồng liên kết tiêu thụ sản phẩm với doanh nghiệp đã tạo niềm tin, động lực cho người dân khi sản phẩm đầu ra được doanh nghiệp đảm bảo.

Sự thành công bước đầu của mô hình có tác động lan tỏa tới phong trào trồng cây ba kích tại địa phương. Năm 2020, Dự án không còn hỗ trợ trồng mới mà chỉ hỗ trợ phân bón, kỹ thuật, nhưng thấy được cách làm hiệu quả của mô hình, nhiều cán bộ và người dân xã Thanh Lâm đã đầu tư trồng cây ba kích trên diện tích vườn đồi, vườn rừng của gia đình. Năm 2020, nhu cầu đăng ký cây giống ba kích chất lượng, có nguồn gốc xuất xứ với Trung tâm Dịch vụ Kỹ thuật nông nghiệp huyện Ba Chẽ đã lên tới hàng vạn cây.

Trồng cây bakichs
Trồng cây ba kích dưới tán keo tai tượng đã giúp gia đình ông Nguyễn Văn Tiến (xã Thanh Lâm, huyện Ba Chẽ) tận dụng được diện tích đất rừng và nâng cao thu nhập.

Đánh giá về hiệu quả của mô hình, ông Hà Văn Biên, Phó Phòng Khuyến nông trồng trọt và lâm nghiệp (Trung tâm Khuyến nông quốc gia), trong chuyến kiểm tra định kỳ các nhiệm vụ khuyến nông trung ương triển khai trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh (từ ngày 10-12/9/2020) đã khẳng định: Qua chuyến đi thực tế và trò chuyện với người dân huyện Ba Chẽ cho thấy, bước đầu mô hình đã rất thành công. Không chỉ nâng cao nhận thức của người dân vùng miền núi, mô hình còn dần thiết lập được mối liên kết giữa người sản xuất và doanh nghiệp. Việc tham gia chuỗi liên kết đã giúp các hộ thực hiện Dự án có cơ hội trao đổi kinh nghiệm về quản lý sản xuất, kinh doanh sản phẩm nông nghiệp an toàn, chất lượng cao. Qua đó, chủ động hơn trong việc tham gia xây dựng và duy trì chuỗi liên kết an toàn thực phẩm từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm. Thời gian tới, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Quảng Ninh cần tiếp tục làm tốt công tác kiểm tra, chỉ đạo chăm sóc cây trồng, tổ chức sản xuất để mô hình đạt kết quả cao về năng suất, giá trị và liên kết tiêu thụ sản phẩm, tiến tới nhân rộng diện tích trồng cây ba kích trên địa bàn tỉnh.

Với gần 55.300ha đất lâm nghiệp, chiếm 91% diện tích đất tự nhiên, huyện Ba Chẽ có thế mạnh lớn về phát triển cây dược liệu, được định hướng trở thành một trong những trung tâm dược liệu xanh của tỉnh Quảng Ninh và vùng Đông Bắc. Triển khai mô hình là tiền đề quan trọng giúp địa phương tạo ra vùng nguyên liệu về dược liệu lớn, mở rộng sản xuất, nâng cao vị thế và giá trị sản phẩm.

Hoàng Nga

Tin liên quan

.
.
.
.
.
.
.
.