Giữ gìn vệ sinh để phòng bệnh thương hàn

Thứ Hai, 14/05/2018, 15:25 [GMT+7]
.
.

Từ đầu năm 2018 đến nay, trên địa bàn tỉnh xuất hiện 2 trường hợp bị thương hàn. Mùa hè nóng ẩm, ruồi nhặng phát triển nhiều là điều kiện để bệnh thương hàn lây lan và phát triển thành dịch. Phóng viên Báo Quảng Ninh đã trao đổi cùng bác sĩ Lương Xuân Kiên, Trưởng khoa Các bệnh nhiệt đới, Bệnh viện Đa khoa tỉnh, để giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về bệnh này.

Chợ cóc là nơi có nguy cơ nhiễm vi khuẩn thương hàn cao do  chất thải không được xử lý, vệ sinh môi trường không được đảm bảo (trong ảnh: Chợ cóc tại khu 6, phường Hồng Hà, TP Hạ Long). Ảnh: Cầm Khuê.
Chợ cóc là nơi có nguy cơ nhiễm vi khuẩn thương hàn cao do chất thải không được xử lý, vệ sinh môi trường không được đảm bảo. Trong ảnh: Chợ cóc họp tại khu 6, phường Hồng Hà, TP Hạ Long.

- Xin bác sĩ cho biết người bị mắc bệnh thương hàn thường rơi vào trường hợp nào?

+ Thương hàn là bệnh truyền nhiễm cấp tính gây dịch, lây qua đường tiêu hoá, do trực khuẩn salmonella typhi gây nên. Trực khuẩn này có thể sống khỏe, sống tốt trong các môi trường như: Đất (sống được vài tháng); nước (từ 10-15 ngày); nước đá (từ 2-3 tháng); phân (hơn 1 tháng). Bởi vậy, người dân có thể bị nhiễm thương hàn do ăn thức ăn nhiễm khuẩn, nhất là trứng, thịt bò, gia cầm, trái cây, nước uống hay sữa nhiễm khuẩn. Nấu chín thực phẩm giúp giảm bớt nguy cơ rủi ro nhiễm khuẩn nhưng không hoàn toàn loại trừ nguy cơ nhiễm khuẩn. Thương hàn có thể lây lan từ người sang người khi họ không rửa tay sạch sau khi đi vệ sinh. Phần lớn người mắc bệnh thương hàn thường sống trong điều kiện môi trường ô nhiễm hoặc do tiếp xúc trực tiếp với bệnh nhân, người mang trùng qua chất thải, chân tay, đồ dùng v.v.. Những trường hợp có nguy cơ cao mắc bệnh thương hàn thường là người đi đến hoặc làm việc ở những khu vực đang có dịch thương hàn; làm việc trong phòng thí nghiệm hoặc tiếp xúc với vi khuẩn salmonella; uống nước nhiễm bẩn có chứa khuẩn salmonella. Trẻ em nhỏ, người lớn tuổi và người có hệ miễn dịch suy yếu thường dễ mắc thương hàn.

- Người nhiễm thương hàn thường có triệu chứng gì, thưa bác sĩ?

+ Khi mới bị nhiễm vi khuẩn thương hàn (thời kỳ ủ bệnh), bệnh nhân chưa có biểu hiện lâm sàng, một số bệnh nhân có thể xuất hiện triệu chứng ỉa chảy cấp, các triệu chứng này thường tự hết và bệnh nhân thường không để ý đến. Bước sang thời kỳ khởi phát, bệnh nhân có sốt tăng dần, kèm theo các biểu hiện như: Đau đầu vùng trán dai dẳng, buồn nôn mà không nôn, táo bón, mất ngủ, chóng mặt, bụng chướng, hiếm gặp là chảy máu cam. Đến giai đoạn toàn phát, bệnh nhân sốt cao, có khi sốt tới 40 độ, rối loạn tiêu hóa kiểu tiêu chảy phân vàng cho đến đỏ nâu, phân mùi rất khẳn. Bệnh nhân có thể thờ ơ với ngoại cảnh, khuôn mặt vô cảm, nhưng cũng có thể diễn biến nặng hơn là sảng và hôn mê mà không có liệt khu trú. Ngoài ra, bệnh nhân còn có thể xuất hiện đào ban như cánh bèo tấm 2-4mm ở ngực, bụng; viêm loét họng ở nếp amidan hai bên (là dấu hiệu bệnh nặng).

Nếu không được điều trị kịp thời, đúng cách, vi khuẩn salmonella bị tiêu diệt giải phóng độc tố có thể gây nhiễm độc cho người bệnh, dẫn đến biến chứng nguy hiểm, như: Viêm loét, hoại tử, thủng ruột non; gây xuất huyết tiêu hóa; viêm túi mật; viêm gan; viêm não, màng não; viêm tĩnh mạch, động mạch; viêm cầu thận, viêm đài bể thận; viêm bàng quang. Bệnh còn gây biến chứng tim mạch như: Viêm cơ tim, loạn nhịp, huyết áp thấp, trụy tim mạch... Điều này làm tăng tỷ lệ tử vong của người bệnh. Nếu được điều trị đúng và kịp thời, bệnh diễn biến cải thiện nhanh chóng với sự biến mất của tình trạng li bì, của các rối loạn tiêu hoá rồi đến sốt trong vòng từ 3-6 ngày. Tuy vậy các trường hợp nặng có thể tử vong.

Vi khuẩn Salmonella gây nên bệnh thương hàn. Ảnh: Internet.
Vi khuẩn salmonella gây bệnh thương hàn. Ảnh: Internet

- Khi bị bệnh, bệnh nhân cần được điều trị, xử lý như thế nào, thưa bác sĩ?

+ Nếu có các dấu hiệu và triệu chứng kể trên, người bệnh cần đến các cơ sở y tế kiểm tra, xét nghiệm để được chẩn đoán, điều trị và xử lý tốt nhất. Không tự ý dùng kháng sinh tại nhà, tránh tình trạng các biến chứng có thể xảy ra mà không phát hiện kịp thời. Người bệnh nên ăn thức ăn mềm, ít xơ, dễ tiêu, giàu dinh dưỡng, uống nước có chất điện giải cho đến khi tiêu chảy dứt hẳn. Sau đó, người bệnh có thể bắt đầu ăn dần lại thức ăn thông thường.

Để phòng bệnh cần giữ vệ sinh môi trường, kiểm soát nước, chất thải, cống rãnh, khử trùng nguồn nước. Nên nấu chín kỹ thức ăn và bảo quản thức ăn hợp lý; chỉ nên uống sữa tiệt trùng; chỉ uống nước đóng chai khi đi du lịch; tránh tiếp xúc với người bị nhiễm khuẩn salmonella hoặc động vật có nguy cơ gây nhiễm trùng, rửa tay kĩ trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh để tránh làm lây lan bệnh.

- Xin cám ơn bác sĩ!

Cầm Khuê ( Thực hiện)

.
.
.
.
.
.
.
.